यस्तो छ कमल थापाको राजनीति गर्ने ‘स्टाइल’

काठमाडौं । उपप्रधानमन्त्री तथा स्थानीय विकास मन्त्री कमल थापाको राजनीति गर्ने स्टाइल गज्जबको छ । उनी एकैपटक सत्तापक्ष पनि हुन सक्छन् र विपक्षी पनि । जता पनि ‘फिट’ हुन्छन्, अनि जहिले पनि ‘फिट’ हुन्छन् । एकै साथ सिंहदरवारमा पनि हुन्छन् र सडकमा पनि उत्रिन्छन् ।

कमल थापाको जस्तो राजनीति कला थोरै मात्र नेतामा हुन सक्छ । कमल थापामाथि ‘मुसा प्रवृति’को आरोप पनि छ । सत्ताका लागि पार्टी एजेन्डालाई भर्याङ बनाएको आरोप सहकर्मीले नै लगाउने गरेका छन् ।

उपप्रधानमन्त्री तथा स्थानीय विकास मन्त्रीको जिम्मा लिँदै सिंहदरवार प्रवेश गरेका थिए राप्रपा अध्यक्ष कमल थापा । चुनाव सम्पन्न गराउने अभिभारासहित सिंहदरवार पसेका कमल थापा स्वयम् कार्यकर्तासँगै आज सडकमा देखिए ।

कमल थापालाई लागेको छ कि, निर्वाचन आयोगले आफनो पार्टीको ‘संवैधानिक राजतन्त्र र हिन्दुराष्ट्रको एजेण्डामाथि प्रतिवन्ध लगाउन खोजेको छ ।

निर्वाचन आयोगको सो निर्णय पुनर्विचार गर्न माग गर्दै उनले आन्दोलनको कार्यक्रम घोषणा गरेका छन् । उनका कार्यकर्ताले सडकमा टायर बाल्नेदेखि निर्वाचन आयुक्तहरुको पुत्ला जलाउनेसम्मको काम गरेका छन् ।

निर्वाचन आयोगले गत शुक्रबार राप्रपाको विधानमा रहेको ‘संवैधानिक राजतन्त्र र हिन्दुराष्ट्र’ भन्ने शब्दावली संविधान प्रतिकूल रहेको भन्दै हटाइदिएको थियो ।

सो लगत्तै आक्रोशित बनेका उनले शुक्रबार साँझ नै आफ्नो आधिकारिक ट्वीटरमार्फत आयोगले विचारमाथि प्रतिबन्ध लगाउन खोजेको टिप्पणी गरेका थिए ।

त्यसको भोलिपल्ट पार्टीको आपतकालीन बैठक बोलाएर निर्वाचन आयोगको विरुद्ध आन्दोलन छेडेका कमल थापा घोषित कार्यक्रम अनुसार हिजो सडकमा देखा परेका हुन् ।

फागुन २६ गते पार्टीकै कैयन् नेतालाई आश्चर्यचकित पार्दै तामझामसहित सिंहदरवार प्रवेश गरेका थिए, कमल थापा । तीनै कमल थापा हिजो फेरि सडकमा उत्रिएका थिए, जो आफैमा रोचक दृष्य थियो ।

सिंहदरवार प्रवेश गर्दा कमल थापाले चुनाव गराउने कार्यसूचि पहिलो काम भनेका थिए । तर, हिजो उनी निर्वाचन आयोग विरुद्ध सडकमा उत्रे ।

आयोगले हिन्दू राष्ट्र र राजसंस्थालाई हटाउने एकपक्षीय रुपमा असंवैधानिक निर्णय गरेको राप्रपाको आरोप छ । राप्रपा यही विषयमा सडक र सदनमा आएको छ ।

राप्रपाले हिजो नै संसदमा सनातन हिन्दुराष्ट्रको लागि संसोधन प्रस्ताव दर्ता गरिसकेको छ ।

चुनावकै विषयमा राप्रपाका कार्यकर्ताले आज शक्ति प्रर्दशन गरे । निर्वाचन आयोगले आफ्नो पार्टीको विधानमा हेरफेर गरेको भन्दै राप्रपाले देशभर विरोध प्रर्दशन गरेको थियो ।

काठमाडौंमा रत्नपार्कदेखि निर्वाचन आयोगसम्म विरोध प्रर्दशनको कार्यक्रम बन्यो ।

शुरुमा यो कार्यक्रमा कमल थापा जाने भनेर राप्रपाले प्रचार गर्यो । विचरमा सूचना आयो, उनी नजाने भनेर । फेरि केहीबेरपछि उनी जमलमा पुगे ।

विरोध प्रर्दशनमा पुगेका राप्रपा नेता–कार्यकर्ता प्रहरीसँग भिडे । वरिष्ठ नेता पशुपति समशेर राणा समान्य घाइते भए । अरु केहि कार्यकर्ता पनि घाइते भएको राप्रपाको दाबी छ ।

सोलगत्तै कमल थापा पनि निर्वाचन आयोग अगाडि पुगेर सडकमै धर्नामा बसे । प्रहरीसँगको तनावपछि आयोगमा पुगेर ज्ञापन पत्र बुझाए । उपप्रधानमन्त्री आफै संवैधानिक आयोगको घेराउमा पुगेको रोचक दृष्य थियो । र, केही प्रश्नहरु पनि ।

पदभार ग्रहण गर्दाको दिन कमल थापाले चुनाव आफ्नो मुख्य लक्ष्य रहेको बताएका थिए ।

आइतवार साँझ निर्वाचन आयोगले पत्रकार सम्मेलन गरेको थियो, जहाँ प्रमुख निर्वाचन आयुक्त डा. अयोधिप्रसाद यादवले राप्रपाको मुद्दाका विषयमा आयोगको धारणा सुनाएका थिए । निर्वाचन आयोगले राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीको विधानबाट हिन्दु राष्ट्र र राजसंस्था हटाउने निर्णय संविधानसम्मत भएको जनाएको छ ।

प्रमुख निर्वाचन आयुक्त डा. अयोधिप्रसाद यादवले राप्रपाको विधानबाट हिन्दु राष्ट्र र राजसंस्था शब्द हटाउने निर्णय संविधान र कानुनसम्मत भएको बताए । उनले संविधानको मर्म अनुसार लिइएको निर्णयलाई अन्यथा लिन नहँुने बताएका थिए ।

प्रमुख निर्वाचन आयुक्त यादवले धर्म निरपेक्ष संविधानले व्यवस्था गरेको बताएका थिए । राजनीतिक दल दर्ता ऐन र संविधानको धारा २६९, २७० र २७१ मा गरिएको व्यवस्था अनुसार राप्रपाको विधानबाट केही शब्द झिक्नु परेको आयोगको भनाई छ ।

कमल थापाले सत्ता र सडकको राजनीतिक पहिला देखि गर्दै आएका छन् । सरकारमा पुगेपछि उनले सवैभन्दा पहिला संसोधन प्रस्तावको विषयमा दोहोरो चरित्र देखाए । पदभार ग्रहण गरेको केही दिनमै उनले सरकारले अगाडि सारेको संविधान संसोधन प्रस्ताव संसदमा पेश भए सरकारबाट बाहिरिने चेतावनी दिएका थिए । उनको यो अभिव्यक्ति आलोचनापूर्ण रह्यो । काँग्रेस नेता डा.शेखर कोइरालाले कमल थापालाई सम्झाउँदै भनेका थिए , ‘सरकारमा बसेर संसोधन प्रस्तावको विरोध गर्नु नैतिक हुँदैन ।’

कमल थापाको विगत पनि बढो रमाइलो छ । उनी पंचायतमा फिट नेता हुन् । बहुदलमा पनि फिट । शाही ‘कु’ हुँदा पनि मन्त्री बन्ने र गणतन्त्रमा पनि मालदार मन्त्रालय पाउने । त्यसैले त उनलाई मानिसहरु राजनीतिका ‘आलु’ मान्छन् । आलु तरकारीमा जहाँ पनि मिसाउन मिल्ने । त्यतिमात्रै होइन उनले ०५४ सालमा आफ्नै पार्टीका तत्कालिन अध्यक्ष लोकेन्द्र बहादुर चन्द नेतृत्वको सरकार ढाल्न सहयोगी भूमिका खेलेका थिए । लोकेन्द्र बहादुर चन्दले त्यतिबेलै उनलाई मुसाको संज्ञा दिएका थिए ।

कमल थापाको मन्त्री इतिहास

२०५२ देखि अहिलेसम्म ८ पटक मन्त्री भएका छन् ।
–२०५२ भदौ २७ मा प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाको नेतृत्वको सरकारमा कानुन, न्याय तथा संसदीय व्यवस्था, स्थानीय विकासमन्त्री भए ।
–०५३ चैत्र १२ मा शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको सरकारमा भौतिक योजना र परराष्ट्र मन्त्री भए ।
–०५४ असोज २१ मा लोकेन्द्रबहादुर चन्द नेतृत्वको सरकारमा उनी कृषि र परराष्ट्रमन्त्री भए ।
–२०६५ मंसिर १८ मा सूर्यबहादुर थापाका पाला परराष्ट्रमन्त्री भए ।
–२०६० जेठ २८ मा सूर्यबहादुर थापाका पाला संचार, स्थानीय विकास र स्वास्थ्य मन्त्री भए ।
–२०६२ मंसिर २२ मा ज्ञानेन्द्रको शासन कालमा गृहमन्त्री भए ।
–२०७२ असोज २४ गते केपी ओली नेतृत्वको सरकारमा उपप्रधान तथा परराष्ट्र र स्थानीय विकासमन्त्री भए ।
–२०७३ फागुन २६ मा प्रचण्ड सरकारको पालामा उपप्रधान तथा स्थानीय विकास मन्त्री भए ।

राजनीतिक मुल्य मान्यता लत्याएर जसरी पनि सत्तामा पुग्ने प्रवृति देखाउने नेतालाई गणतन्त्रका मुसा भनेर आलोचना हुने गरेको छ ।

विजय गच्छदारदेखि प्रेमबहादुर सिंहसम्मको नाम यस्तो प्रवृतिमा जोडिने गरेको छ । गच्छदार २०५१ देखि २०७२ सम्म ११ पटक मन्त्री बनेका छन् । गच्छदार अहिलेको सरकारमा जान पनि खुट्टा उचालेर बसेका छन् । सीपी मैनाली पनि यस्तै प्रवृतिका नेताका रुपमा चिनिन्छन् ।

संसदीय इतिहासमा कमल थापा मुसा प्रवृतिले चर्चित छन् । उनले मन्त्रीको झण्डा हल्लाउँदै आफ्नै मन्त्रीपरिषद्का प्रधानमन्त्री लोकेन्द्रबहादुर चन्दविरुद्व मत हालेका थिए ।
१८ असोज ०५४ मा थापा आफ्नै पार्टीका नेता लोकेन्द्रबहादुर चन्द नेतृत्वको सरकारमा परराष्ट्रमन्त्री थिए । कांग्रेसको समर्थनमा सरकारविरुद्ध अविश्वास प्रस्ताव पेस भयो । र, राप्रपाकै अर्का नेता सूर्यबहादुर थापालाई प्रधानमन्त्रीको उम्मेदवार बनाइयो ।

यस खेलमा थापा निर्लज्ज ढंगले मैदानमा उत्रिए । मन्त्रीको झन्डा हल्लाउँदै संसद्मा गएर आफ्नै मन्त्रिपरिषद्का प्रधानमन्त्री चन्दविरुद्ध मत हाले ।
यसलाई लक्षित गर्दै लोकेन्द्रबहादुर चन्दले भनेका थिए ।

‘मुसाले आज आफैं सवार जहाज काटेर दुर्घटना गराएको छ । र, यो मुसा अर्को जहाजमा पुगेको छ । मुसाले मेरो जहाज दुर्घटना गरायो भनेर साथीहरु दंग हुन जरुरी छैन । त्यो मुसाले भोलि तपाईहरु सवार जहाजलाई पनि काटेर कुनै बेला दुर्घटना गराइदिन सक्छ । किनभने मुसा प्रवृतिले कसैलाई पनि फाइदा गर्दैन् ।’

कमल थापामाथि आफ्नै पार्टीभित्रबाट पनि विभिन्न आरोप लाग्ने गरेको छ । राजसंस्थाको विरासतमा हुर्के–बढेपछि कमल थापाले अहिले राजसंस्था छाडेको भनेर उनको आलोचना हुने गरेको छ । त्यसबाहके हिन्दु राष्ट्रको मुद्दालाई उनले सत्ता चढ्ने भ¥याङ बनाएको आरोप उनकै पार्टी नेता–कार्यकर्ताले लगाउने गरेको छ ।

अहिले सरकारका दुई उपप्रधानमन्त्रीबीच बरियताको विवाद छ । उपप्रधान तथा स्थानीय विकास मन्त्री कमल थापा र उपप्रधान तथा गृहमन्त्री विमलेन्द्र निधिबीच दोस्रो बरियतामा के भन्ने विवाद सतहमा आएको छ । संचारमाध्यममा कभरेज छ ।